Hình là gì?
Hình là bất kỳ hình ảnh minh họa nào trong một bài viết ngoài bảng: đồ thị, biểu đồ, sơ đồ, bản đồ, ảnh chụp hay hình vẽ. Hình thể hiện các xu hướng, mối quan hệ và quá trình mà nếu mô tả bằng lời sẽ mất nhiều đoạn văn.
Các loại hình thường gặp
- Biểu đồ cột: so sánh giá trị giữa các nhóm.
- Biểu đồ đường: thể hiện sự thay đổi theo thời gian.
- Biểu đồ phân tán: thể hiện mối quan hệ giữa hai biến.
- Sơ đồ và lưu đồ: giải thích một mô hình hoặc một quá trình, chẳng hạn luồng người tham gia trong một thử nghiệm.
- Ảnh chụp, bản đồ và hình ảnh: thể hiện vật liệu, địa điểm hoặc kết quả vốn mang tính hình ảnh.
Định dạng theo các kiểu trích dẫn chính
- Định dạng APA (ấn bản thứ 7): số hình in đậm phía trên hình, tiêu đề ở dòng tiếp theo in nghiêng và viết hoa theo kiểu tiêu đề (title case), và một ghi chú bên dưới cho phần giải thích, nguồn và bản quyền.
- MLA: ghi nhãn hình là “Fig. 1” và đặt chú thích cùng nguồn bên dưới hình.
- Chicago và phần lớn tạp chí khoa học: số hình và chú thích hình và bảng đặt bên dưới hình; các tạp chí thường gọi phần chú thích giải thích là chú giải hình (figure legend).
Ở mọi kiểu, hãy đánh số hình theo thứ tự bạn nhắc đến chúng (xem đánh số hình) và dẫn chiếu từng hình trong văn bản bằng số.
Cách viết chú thích cho hình
Bắt đầu bằng một tiêu đề nói rõ hình thể hiện điều gì, rồi bổ sung những gì người đọc cần để hiểu hình mà không phải đọc văn bản: ý nghĩa của ký hiệu, màu sắc và thanh sai số, cỡ mẫu và mọi chữ viết tắt. Ví dụ: “Hình 2. Điểm nhớ lại trung bình theo điều kiện nghiên cứu. Thanh sai số thể hiện khoảng tin cậy 95%; n = 120.”
Danh mục hình
Luận văn và báo cáo dài thường cần một danh mục hình đặt sau mục lục. Trong Word, thêm từng chú thích bằng Insert Caption, rồi tạo danh mục bằng Insert Table of Figures.
Thực hành tốt nhất
- Mỗi hình chỉ truyền tải một thông điệp, và đặt dữ liệu quan trọng nhất ở chỗ mắt người đọc nhìn vào đầu tiên.
- Ghi nhãn các trục kèm đơn vị, và giữ chữ dễ đọc ở kích thước khi in.
- Chọn bảng màu vẫn rõ khi in thang xám và với người đọc mù màu.
- Xuất đồ thị dưới dạng tệp vector (PDF, SVG hoặc EPS) hoặc ảnh độ phân giải cao, thường từ 300 dpi trở lên.
- Nếu bạn sao chép hoặc phỏng theo hình của người khác, hãy trích dẫn trong ghi chú và kiểm tra xem bạn có cần xin phép hay không.
Hình thường xuất hiện trong phần kết quả, cạnh đoạn văn bàn về chúng.
Trường hợp sử dụng: Trợ lý viết luận văn