Lập kế hoạch bài luận là gì?
Lập kế hoạch bài luận là việc quyết định bài luận sẽ lập luận điều gì, những ý và bằng chứng nào sẽ hỗ trợ lập luận đó, và theo thứ tự nào, trước khi bạn viết. Một kế hoạch có thể là một trang gạch đầu dòng hoặc một dàn ý chi tiết (xem lập dàn ý); dù thế nào, nó cũng giúp tiết kiệm thời gian, vì bạn viết một lần với lộ trình rõ ràng thay vì viết lại một bản nháp lan man.
Cách lập một kế hoạch bài luận tốt
- Phân tích đề bài: gạch chân từ chỉ yêu cầu (thảo luận, đánh giá, so sánh, phân tích, đến mức độ nào) và các từ chỉ chủ đề, rồi ghi lại mọi giới hạn (giai đoạn, địa điểm, lý thuyết).
- Thu thập ý tưởng và bằng chứng: dùng động não (brainstorming) để liệt kê những gì bạn biết, rồi đọc và ghi chép từ các nguồn chính.
- Xác định câu trả lời: viết một luận điểm chính tạm thời trong một hoặc hai câu.
- Chọn các ý chính: thường từ ba đến năm ý, mỗi ý đều hỗ trợ luận điểm chính.
- Sắp xếp thứ tự: theo mức độ quan trọng, theo trình tự thời gian, hoặc theo ủng hộ và phản đối, rồi lên kế hoạch cho từng đoạn thân bài: luận điểm, bằng chứng, phân tích, liên kết.
- Phân bổ số chữ: với một bài luận 2.000 từ, khoảng 200 từ cho phần mở đầu, 1.600 từ cho thân bài (khoảng 400 từ cho mỗi ý chính) và 200 từ cho phần kết luận.
Ví dụ kế hoạch bài luận
Đề bài: “Mạng xã hội đã thay đổi cách vận động tranh cử chính trị ở Vương quốc Anh đến mức nào?”
Luận điểm chính: Mạng xã hội thay đổi cách các chiến dịch nhắm đến cử tri nhiều hơn là thay đổi điều họ nói với cử tri.
Ý 1: nhắm mục tiêu và dữ liệu (bằng chứng: báo cáo chi tiêu của các đảng; phân tích: độ phủ so với sức thuyết phục).
Ý 2: tốc độ phản ứng và phản bác.
Ý 3 (lập luận phản bác): các thông điệp cốt lõi và các cuộc tranh luận trên truyền hình vẫn chiếm ưu thế.
Kết luận: thay đổi về phương pháp nhiều hơn là về thông điệp.
Các phương pháp lập kế hoạch
- Dàn ý gạch đầu dòng tuyến tính cho bài luận dẫn dắt bằng lập luận.
- Sơ đồ tư duy để thấy các mối liên hệ trước khi chọn thứ tự.
- Bảng cho bài luận so sánh và đối chiếu, mỗi cột cho một đối tượng được so sánh.
Kế hoạch hoàn chỉnh nên khớp với khuôn mẫu được mô tả trong cấu trúc bài luận.
Tôi có thể viết một bài luận 3.000 từ trong một ngày không?
Có thể, nếu bạn đã nghiên cứu xong và có kế hoạch, nhưng sẽ không còn thời gian chỉnh sửa, và chất lượng thường bị ảnh hưởng. Hãy chia nhỏ công việc: lập kế hoạch sớm, viết nháp trong nhiều ngày và dành một ngày để biên tập. Xem quản lý thời gian.
Lời khuyên cuối
Đối chiếu kế hoạch với đề bài trước khi viết: mọi ý đều phải giúp trả lời đề bài. Nếu một ý không làm được điều đó, hãy bỏ nó, dù nó thú vị đến đâu.
Trường hợp sử dụng: Tạo dàn ý bài luận có câu lệnh cho từng phần