İçeriğe geç

Araştırma deseni nedir?

Araştırma deseni nedir ve neden önemlidir? Betimsel, ilişkisel ve deneysel desenler ve bir çalışmayı baştan sona nasıl yapılandırdıkları.

Paylaşım

Araştırma deseni nedir?

Araştırma deseni, araştırma sorunuzu kanıtlarınıza bağlayan genel plandır: ne tür bir çalışma yürüteceğiniz, kimi ya da neyi inceleyeceğiniz, hangi verileri toplayacağınız ve bunları nasıl analiz edeceğiniz. İyi bir desen, sonunda elde edeceğiniz verilerin soruyu gerçekten yanıtlayabilmesini güvence altına alır.

Araştırma deseninin ögeleri

  1. Soru ve amaçlar: neyi öğrenmek istediğiniz.
  2. Yaklaşım: nicel, nitel ya da karma yöntem araştırması.
  3. Desen türü: deneysel, ilişkisel, vaka çalışması vb.
  4. Örnekleme: kim ya da ne, kaç tane (bkz. örneklem büyüklüğü) ve nasıl seçilecekleri.
  5. Veri toplama: ölçme araçları, prosedürler ve zamanlama.
  6. Analiz: verileri yanıtlara dönüştürecek yöntemler.
  7. Etik ve uygulama koşulları: etik onay, bilgilendirilmiş onam, zaman ve kaynaklar.

Araştırma deseni türleri

  • Deneysel ve yarı deneysel: bir değişkeni manipüle ederek neden sonuç ilişkisini sınar; bkz. deneysel desen.
  • İlişkisel: değişkenleri manipüle etmeden aralarında ilişki olup olmadığını ölçer.
  • Betimsel: özellikleri ya da bir şeyin ne kadar yaygın olduğunu betimleyen anketler ve gözlemler.
  • Vaka çalışması: bir ya da birkaç vakanın derinlemesine incelenmesi.
  • Etnografi, fenomenoloji ve gömülü kuram: kültürler, yaşanmış deneyimler ve toplumsal süreçler için nitel desenler.
  • Eylem araştırması: uygulayıcıların kendi uygulamalarını döngüler hâlinde inceleyip değiştirmesi.

Zaman: kesitsel bir desen ölçümü bir kez yapar; boylamsal bir desen ise aynı kişileri ya da vakaları zaman içinde izler (kohort ya da panel çalışması).

Sorudan desene: örnek

Soru: “Haftalık bir akran geri bildirimi oturumu, birinci sınıf öğrencilerinin deneme notlarını yükseltir mi?” Uygun bir desen: biri oturumlara katılan, diğeri katılmayan iki seminer grubunu karşılaştıran, notları önce ve sonra ölçen yarı deneysel bir çalışma; buna ek olarak olası bir değişimin nedenini anlamak için kısa görüşmeler (açıklayıcı sıralı karma yöntem deseni).

Araştırma deseni nasıl yazılır?

Bir araştırma önerisinde ya da yöntem bölümünde deseni adlandırın, soruya neden alternatiflerden daha uygun olduğunu gerekçelendirin; örneklemi, prosedürleri ve analizi başka birinin tekrarlayabileceği ayrıntıda anlatın. Desenin sınırlılıklarını ve bunları nasıl azaltacağınızı belirtin.

Desen, metodoloji ve yöntemler

Desen plandır; yöntemler belirli araçlardır (bir anket, görüşmeler, bir regresyon); metodoloji ise her ikisini gerekçelendiren akıl yürütmedir. Pek çok tezde bu üçü tek bir bölümde ele alınır.

Kullanım alanı: Araştırma makalesi yazımı için yapay zekâ

Bir sonraki makaleniz, gerçek atıflarla.

Makalenizi anlatın, bir dakikada ana hattınızı alın. Ücretsiz plan için kart gerekmez.