İçeriğe geç

Akademik yazımda özet nedir?

Özet nedir ve nasıl yazılır: çalışmanızın amacını, yöntemlerini ve bulgularını anlatan kısa bir metin; örnekler ve sık yapılan hatalarla.

Paylaşım

Özet nedir?

Özet, bir araştırma makalesinin, tezin ya da bildirinin ana metinden önce yer alan, kendi başına anlaşılabilen kısa bir tanıtımıdır ve genellikle 150 ile 300 sözcük arasındadır. Okura çalışmanın hangi soruyu sorduğunu, nasıl yapıldığını, ne bulduğunu ve neden önemli olduğunu anlatır; böylece okur eserin tamamını okuyup okumayacağına karar verebilir. Veritabanları ve arama motorları özetleri dizinler, bu yüzden çoğu kişi makalenizi özeti sayesinde bulur.

Özet türleri

  • Bilgilendirici: amacı, yöntemleri, bulguları ve sonuçları temel sayılarla birlikte aktarır. Ampirik araştırmalarda standart olan budur.
  • Betimleyici: bulguları vermeden çalışmanın neyi kapsadığını söyler; düz yazıyla yazılmış bir içindekiler listesine benzer. Beşerî bilimlerde ve derleme ya da kuramsal makalelerde yaygındır.
  • Yapılandırılmış: sabit başlıklar (Arka plan, Yöntem, Bulgular, Sonuç) altında yazılan bilgilendirici bir özettir; pek çok tıp ve sağlık dergisi bunu ister.
  • Eleştirel: çalışmayı ayrıca değerlendirir; araştırma makalelerinde nadirdir.

Bazı dergiler ayrıca grafik özet ister: ana bulguyu özetleyen tek bir görsel.

Özette neler yer alır?

  1. Arka plan ve amaç: sorun ve araştırma sorunuz hakkında bir ya da iki cümle.
  2. Yöntem: desen, katılımcılar ya da materyaller ve analiz.
  3. Bulgular: ana bulgular, önemli olduğu yerlerde sayılarla birlikte.
  4. Sonuç: bulguların ne anlama geldiği ve kimin için önemli olduğu.

Bilgilendirici özet örneği

“Geri bildirim en çok öğrencilerin ona göre harekete geçebildiği durumlarda işe yarar, oysa yazılı geri bildirimin çoğu notlar kesinleştikten sonra gelir. Bu çalışmada deneme taslaklarına verilen geri bildirimin dönem sonu notlarını yükseltip yükseltmediği test edilmiştir. Birinci sınıf psikoloji öğrencileri (n = 120), taslakları için öğretim elemanından yorum alan ya da taslak geri bildirimi almayan gruplara rastgele atanmıştır. Taslak geri bildirimi alan öğrenciler dönem sonu denemesinde 6 yüzde puan daha yüksek not almış (p = .01), en büyük kazanımlar yapı ve kanıt kullanımında görülmüştür. Taslak geri bildirimi, yazma becerisini geliştirmenin düşük maliyetli bir yoludur ve üniversiteler bunu ölçme ve değerlendirme sürecine eklemeyi düşünmelidir.” (Uydurma bir örnek, 102 sözcük.)

Özete neler konmaz?

  • Makalede yer almayan bilgi ya da iddialar.
  • Atıflar, şekiller, tablolar ve uzun alıntılar.
  • Tanımlanmamış kısaltmalar ve jargon.
  • “Bulgular tartışılacaktır” gibi belirsiz vaatler; bunun yerine bulguları verin.

Uzunluk, zaman kipi ve anahtar sözcükler

  • Uzunluk: derginin ya da üniversitenin sınırına uyun; APA stili en fazla 250 sözcük önerir.
  • Zaman kipi: yaptıklarınız ve bulduklarınız için geçmiş zaman, bunların ne anlama geldiği için geniş zaman kullanın; bkz. fiil zamanı.
  • Anahtar sözcükler: pek çok dergi özetin altında dört ila altı anahtar sözcük ister; insanların bir anahtar sözcük aramasında yazacağı terimleri seçin.

Özet nasıl yazılır?

Özeti en son, makale bittikten sonra yazın. Her bölümden (giriş, yöntem bölümü, bulgular, tartışma) bir ya da iki temel cümle alın, ardından bunları kısaltıp tek bir paragrafta birleştirin. Yalnızca özeti okuyan birinin ana bulgunuzu öğrenip öğrenmediğini kontrol edin. Bir tezde özet çoğu zaman daha uzundur (300 ya da 500 sözcüğe kadar) ve her bölümün katkısını ele alır.

Kullanım alanı: Araştırma makalesi yazımı için yapay zekâ

İlk akla gelen sorular

Araştırma makalesinde özet nedir?

Özet, bir araştırma makalesinin, tezin ya da bildirinin ana metninden önce yer alan, kendi başına anlaşılabilen kısa bir tanıtımıdır ve genellikle 150 ile 300 sözcük arasındadır. Çalışmanın sorusunu, yöntemini, bulgularını ve bunların önemini anlatır; böylece okur eserin tamamını okuyup okumayacağına karar verebilir.

Özette neler yer alır?

Özet arka planı ve amacı, yöntemi, bulguları ve sonucu kapsar. Uygulamada bu; sorun ve araştırma sorusu hakkında bir iki cümle, desen, katılımcılar ya da materyaller ve analiz, önemli olduğu yerlerde sayılarla ana bulgular ve bulguların ne anlama geldiği demektir.

Özet kaç sözcük olmalıdır?

Özetlerin çoğu 150 ile 300 sözcük arasındadır, ancak derginizin ya da üniversitenizin belirlediği sınıra uyun. APA stili en fazla 250 sözcük önerir; bir tez özeti ise çoğu zaman daha uzundur ve 300 ya da 500 sözcüğe kadar çıkabilir.

Özet türleri nelerdir?

Dört tür vardır: bilgilendirici, betimleyici, yapılandırılmış ve eleştirel. Bilgilendirici özet amacı, yöntemleri, bulguları ve sonuçları aktarır, betimleyici özet bulguları vermeden çalışmanın neyi kapsadığını söyler, yapılandırılmış özet Arka plan ve Yöntem gibi sabit başlıklar kullanır, eleştirel özet ise çalışmayı ayrıca değerlendirir.

Bir özette kaç anahtar sözcük olmalıdır?

Pek çok dergi, özetin altına yazılan dört ila altı anahtar sözcük ister. Sizinkine benzer çalışmaları arayan birinin bir anahtar sözcük aramasında gerçekten yazacağı terimleri seçin.

Bir sonraki makaleniz, gerçek atıflarla.

Makalenizi anlatın, bir dakikada ana hattınızı alın. Ücretsiz plan için kart gerekmez.